Kategori: Makaleler

Cumhurbaşkanı Kanun Çıkarabilir mi? Küresel ve Yerel Perspektiflerden Derinlemesine Bir Bakış Bazı sorular vardır ki hem siyasetle ilgilenenlerin hem de gündemi uzaktan takip edenlerin aklını kurcalar. “Cumhurbaşkanı kanun çıkarabilir mi?” sorusu da tam olarak böyle bir sorudur. Sadece hukuki bir mesele olmaktan öte, demokrasinin işleyişini, devletin gücünü ve halkın iradesini doğrudan ilgilendirir. Eğer sen de benim gibi meseleleri farklı açılardan ele almayı seviyorsan, gel birlikte bu sorunun cevabını hem küresel hem yerel bağlamda keşfedelim. Küresel Perspektiften Cumhurbaşkanının Rolü: Güç Denge Oyunu Dünyadaki siyasi sistemler çeşitlilik gösterse de hemen hepsinde yasama, yürütme ve yargı organları arasında bir güç dengesi vardır. Cumhurbaşkanının…

Göz Eti Nasıl Tedavi Edilir? – Bir Psikoloğun İçsel Bakışı Bir klinik psikolog olarak, insan davranışlarının yalnızca ruhsal süreçlerle değil, bedensel belirtilerle de kendini nasıl dışa vurduğunu sık sık gözlemlerim. Göz eti — tıbbi olarak pterjium olarak bilinen bu rahatsızlık — genellikle çevresel faktörlerle açıklansa da, insanın psikolojik dünyasında da derin izler taşır. Göz, bedenimizin dışa en açık duyusal organıdır; dış dünyayı algılamak kadar, iç dünyamızı da yansıtır. Peki göz etinin oluşumunda yalnızca fiziksel değil, bilişsel ve duygusal süreçlerin de rolü olabilir mi? Bilişsel Psikoloji Perspektifinden Göz Eti Bilişsel psikoloji, insan zihninin bilgiyi nasıl işlediğiyle ilgilenir. Bu açıdan bakıldığında, göz…

10 Ruble Kaç Para Eder? Küçük Bir Miktarın Büyük Toplumsal Anlamı Bir Rakamdan Fazlası: Paranın Sosyal Yüzü Paranın değeri çoğu zaman kuru bir hesaplamayla ölçülür: “10 ruble kaç TL eder?” diye sorarız, cevabı birkaç saniyede buluruz. Ancak paranın değeri yalnızca döviz kuru tablosunda değil, insanların hayatlarında, fırsatlarında ve eşitlik mücadelelerinde gizlidir. Hele ki mesele küçük miktarlarsa, o zaman bu paranın kimin için ne ifade ettiği çok daha farklı olabilir. 10 ruble, kimileri için bir kahve parası bile değildir; kimileri içinse bir günün yemeği anlamına gelir. İşte tam da bu nedenle bu yazı sadece bir para çevirme yazısı değil, aynı zamanda…

Cam Vantuz Ne Demek? Şeffaf Yüzeylerle Dost, Küçük Ama Güçlü Bir Kahraman Camı elinize aldığınızda o tedirgin hissi bilirsiniz: “Ya kayarsa, ya kırarsam?” İşte tam o anda yardıma koşan, görünüşü mütevazı ama etkisi büyük bir araç var: cam vantuz. Bir grup arkadaşla atölyede sohbet ederken, biri “Cam vantuz ne demek?” diye sorduğunda konuyu anlatmaya başladım ve fark ettim ki bu küçük aletin arkasında hem fizik hem de iyi tasarım barınıyor. Gelin, birlikte kökenlerine inelim, bugün nerelerde karşımıza çıktığını konuşalım ve gelecekte bizi nelerin beklediğini hayal edelim. Cam Vantuz Nedir? Cam vantuz, cam gibi düz, pürüzsüz yüzeylere geçici olarak tutunmayı sağlayan,…

1 Adet Kızarmış Kanat Kaç Kalori? – Tek Bir Sayıya İnananlara Kötü Haberim Var Şunu en baştan söyleyeyim: “1 adet kızarmış kanat kaç kalori?” sorusuna tek bir rakamla cevap vermek, pusulasız fırtınada rota çizmek gibi. Evet, tartışma yaratmak istiyorum; çünkü menülerdeki yuvarlak rakamlar, uygulamalardaki “ortalama” değerler ve bizim kendimizi iyi hissettiren tahminlerimiz gerçeğin epey uzağında. Gelin, bu popüler soruyu didikleyelim, zayıf noktalarını masaya yatıralım ve birlikte daha dürüst bir yanıtın peşine düşelim. Spoiler: Tek bir sayı yok. Aralık var—ve o aralık düşündüğünüzden geniş. Neyi “1 Adet” Sayıyoruz? (Sorunun İlk Açığı) “Bir adet” dediğimiz kanat; kimi yerde bütün (drumette + flat…

Toplumsal Yapılar ve Bireylerin Etkileşimi: İç Çözümleme Anlatım Tekniği Üzerine Sosyolojik Bir Bakış Bir Sosyologun Gözünden: Toplumun Derinliklerine Yolculuk Bir sosyolog olarak, insan davranışlarını, toplumsal yapıları ve bireylerin bu yapılarla olan etkileşimini anlamaya çalışmak her zaman büyüleyici olmuştur. Toplumda bireylerin nasıl şekillendiğini ve toplumsal normların nasıl bireysel yaşamları yönlendirdiğini analiz etmek, sadece akademik bir merak değil, aynı zamanda toplumsal değişim için bir umut kaynağıdır. Bugün, iç çözümleme anlatım tekniğiyle toplumsal yapılar arasındaki ilişkileri inceleyecek, özellikle toplumsal normlar, cinsiyet rolleri ve kültürel pratiklerin bireylerin yaşamlarını nasıl şekillendirdiğine dair derin bir anlayış geliştirmeye çalışacağız. Toplumsal Normlar ve Bireyler Arasındaki Dinamikler Toplumsal normlar,…

Göçebe Konar Göçer Ne Demek? Tarihin Akışında Hareketin İzleri Bir tarihçi olarak geçmişi anlamak benim için yalnızca olayları sıralamak değil; insanlığın ruhunu, hareketini ve dönüşümünü okumaktır. Göçebe ya da konar göçer kavramı, tarihin en eski ama en canlı yaşam biçimlerinden birini anlatır. Bu kelimeler, yer değiştiren toplulukları tanımlar, evet — ama aslında insanın doğayla, toprakla ve kaderle kurduğu ilişkinin derin bir simgesidir. Peki, göçebe konar göçer ne demek? Sadece bir yaşam biçimi mi, yoksa insanlık tarihinin en temel hareket yasası mı? Bu soruya yanıt ararken hem geçmişin tozlu yollarına hem de bugünün değişen dünyasına birlikte bakalım. Göçebe Konar Göçer: Kelimelerin…

Gökçeada’nın Neyi Meşhur? Toplumsal Yapıların Sessiz Simgesi Bir sosyolog olarak bir adaya ayak bastığınızda, önce denizin tuzlu kokusunu değil, insanların birbirine nasıl baktığını fark edersiniz. Gökçeada’da da durum tam olarak böyledir. Türkiye’nin en batısındaki bu ada, sadece zeytinyağı ya da balıyla değil, toplumsal dokusuyla da dikkat çeker. Burada her sokak, bir toplumsal ilişki biçimini; her yüz, geçmişin ve bugünün kültürel pratiklerini taşır. Toplumsal Normların Adada Yankısı Gökçeada’nın küçük ölçekli yapısı, sosyal ilişkilerin sıkı dokunduğu bir örüntü yaratır. Adada toplumsal normlar, sadece yazılı olmayan kurallar olarak değil, gündelik yaşamın ritmi olarak yaşanır. Komşuluk ilişkileri, yardımlaşma pratikleri ve “misafir gelmeden kahve olmaz”…

Günah ve Haram Ne Demek? Bir Hikâyenin Kalbinde İnsan Olmak Bazen bir kelimenin anlamını değil, yaşattığını hissedersin. “Günah” ve “haram” kelimeleri de böyledir — sadece dinî terimler değil, vicdanın derinlerinde yankılanan duygular… Bu yazıda bir tanım değil, bir hikâye anlatmak istiyorum. Çünkü bazen bir hikâye, bin açıklamadan daha iyi öğretir insan olmayı. Bir Sabahın Sessizliği: Yusuf ve Elif’in Hikâyesi Yusuf, küçük bir kasabada marangozdu. Hayatın ritmini ölçüp biçmeyi iyi bilirdi; tahtayı, zamanı, hatta duygularını bile kesip şekillendirebilen bir adamdı. Ona göre her şeyin bir planı, bir çözümü olmalıydı. Hatalar bile onarılabilirdi; yeter ki doğru açıdan bakılsın. Elif ise kasabanın ilkokulunda…